حسين مير حيدر

119

معارف گياهى ( فارسى )

گزها گزها مادهء شيرينى هستند كه در اثر نيش حشرات خاصّى و يا در اثر شكافى كه به برگها وارد مىشود از گياه به خارج تراوش مىشوند و داراى انواع مختلفى هستند كه از سه گروه منّها مىباشند ( تعريف منّ در بخشى زير نام « منّها » در اين كتاب آمده است ) . معروف‌ترين آنها سه نوع است به نامهاى گز علفى و گزانگبين و گز خوانسار كه به سبب شباهت آنها از نظر خواص در بازار دارويى اغلب به جاى ديگرى نامبرده مىشود . 1 . گز علفى مادهء شيرينى است مركب از قندهاى مختلف كه به فارسى « گز علفى » و « گزگزو » گفته مىشود . گز علفى در اثر نيش زدن حشره‌اى به برگ و به ساقه‌هاى جوان درختى از بلوطها به دست مىآيد . اين درخت به فارسى « بلوط » و « درخت گز علفى » گفته مىشود . به فرانسوى Chene manne و Chene و به انگليسى Oak tree و Manna oak tree ناميده مىشود . دو گونه از اين درخت در ايران مىرويد اين درختان از خانوادهء بلوط Fagaceae و نام علمى آنها يكى Quercus mannifera Lindl . و ديگرى Quercus vallonea Kotschy . مىباشد . اين بلوطها در جنگلهاى نواحى سردشت و كردستان مخلوط با انواع ديگر بلوط نظير Q . persica J . Sp . و همچنين در جنگلهاى بلوط لرستان و كهكيلويه مىرويند .